Zes procent BTW op energie, is dat betaalbaar?

Politici beweren dat een verlaagd BTW-tarief van zes procent op gas en elektriciteit “onbetaalbaar” is. Maar klopt dat wel?

De BTW op gas en elektriciteit verlagen naar 6% kost natuurlijk geld. De overheid krijgt door de maatregel minder BTW-inkomsten, naar schatting ongeveer 700 miljoen euro. Dat lijkt veel, maar is toch maar 3% van de totale BTW-ontvangsten.

Aan de andere kant krijgt de overheid ook extra geld binnen door de stijgende energieprijzen. De BTW-ontvangsten zijn sinds 2000 met 4,4 miljard euro gestegen. Oorzaken zijn de economische groei, de stijgende levensduurte en de dure energieprijzen.
Hoe duurder de energiefactuur, hoe meer BTW de overheid onverwacht binnenkrijgt. Een voorbeeld : toen Electrabel in oktober 2006 de prijs van aardgas met 17% verhoogde, leverde dat Vadertje Staat onverwacht 85 miljoen euro extra BTW-inkomsten op.

Gebruik de superwinsten van Electrabel om onze energiefactuur te verlagen. De winst van Electrabel stijgt elk jaar. In 2006 maakte de energiemultinational 2,3 miljard euro winst. Een taks op die woekerwinsten volstaat om de BTW-verlaging te betalen (de zogenaamde ‘mottenballentaks’).

Sluit de fiscale achterpoortjes. De bedrijven ontwijken vele miljoenen euro’s belastingen door allerhande fiscale achterpoortjes. Sluit die achterpoortjes, en er is geld genoeg om de BTW op energie te verlagen naar 6%. Eén van die achterpoortjes (met de onbegrijpelijke naam ‘notionele interest’) leverde de bedrijven in 2006 maar liefst 1,2 miljard euro op. Electrabel schrijft in haar jaarverslag 2006 open en bloot via welke achterpoortjes het bedrijf 497 miljoen euro aan belastingen kon ontwijken.   Electrabel betaalde maar 11,84% belastingen op haar superwinsten.  Tussen haakjes : de laagste belastingsschaal voor werknemers is 25%.

Electrabel: het geheim van de superwinsten
Electrabel produceert het grootste deel van haar elektriciteit in steenkool- en kerncentrales die sinds 2000 allemaal afbetaald zijn. Elektriciteit opwekken in zo’n centrale kost volgens experten 10 euro à 15 euro per Mwh. Die goedkope energie wordt doorverkocht aan prijzen die drie tot vier keer hoger liggen.  Goed bekeken van Electrabel. “Het is zoals geld drukken”, zegt een Duitse expert.  De extra woekerwinsten die Electrabel zo maakt zullen volgens Greenpeace in 2025 oplopen tot meer dan 11 miljard euro.
__________

i Zie berekening. Technische fiche.
ii Berekening CREG.
iii Electrabel Annual Report 2006, p. 81.
iv Electrabel Annual Report 2006, p. 81.
v Energiespecialist Professor Eric De Keuleneer spreekt over een productiekost van 10 à 15 euro in een afgeschreven kerncentrale, tegenover 60 à 70 euro in een moderne gascentrale. Dat laatste lijkt overdreven. De Tijd, 17.06.2006. Planningpaper 95 van het Planbureau spreekt over ongeveer 35 à 40 euro voor een moderne STEG-gascentrale. (2004); CREG : STEG 70 euro, import 58 euro, steenkool afgeschreven 30 euro, afgeschreven kerncentrale 25 euro ; Felix Matthes van het Öko-instut schat de productiekosten in de Duitse kerncentrales op 10 euro per Mwh. Steffen Judzikowski en Hans Koberstein, “Das Kartell. Duitsland in de greep van de energiebedrijven”, documentaire uitgezonden op ZDF op 14 augustus 2007 [vertaling transcriptie zdf – checken p ]vi Felix Matthes van het Öko-instut schat de productiekosten in de Duitse kerncentrales op 10 euro per Mwh. Steffen Judzikowski en Hans Koberstein, “Das Kartell. Duitsland in de greep van de energiebedrijven”, documentaire uitgezonden op ZDF op 14 augustus 2007 [vertaling transcriptie zdf – checken p]