Leterme geeft Electrabel 6 miljard euro cadeau

De regeringsonderhandelaars op Hertoginnedal, onder leiding van Yves Leterme (CD&V) maken het weer bont. De kerncentrales blijven 10 jaar langer open. Wie profiteert daarvan? Electrabel. Zij krijgen 6 miljard euro in de schoot geworpen.

Waarover gaat het?

De ‘wet op de kernuitstap’, nog gestemd onder de vorige regering Verhofstadt, voorzag de sluiting van alle kerncentrales tussen 2015 en 2025. Dat scenario ligt nu in de prullenmand. De kerncentrales blijven minstens tien jaar langer open, maar dat kan ook twintig jaar worden. Doel I en Doel II, de twee kleinste en oudste kerncentrales zouden wel in 2015 al sluiten. De rest blijft open.

Wat is het gevolg? Electrabel krijgt miljarden euro extra winst zomaar in de schoot geworpen. Specialisten spreken over 6 miljard euro extra winst voor Electrabel tussen 2015 en 2025. Blijven de kerncentrales nog langer open, dan blijven de miljarden binnenstromen.

Kernenergie levert veel winst op, omdat electriciteit opwekken in een kerncentrale zeer goedkoop is. Zeker omdat de Belgische kerncentrales al lang afbetaald zijn. Maar de prijs die de consument voor electriciteit betaalt is tegelijk zeer duur. Goedkoop produceren en duur verkopen, dat is het succesrecept van Electrabel. Volgens energiespecialisten kun je in de Belgische kerncentrales electriciteit maken voor 10 tot 15 euro per megawattuur (= een bepaalde hoeveelheid electriciteit). Diezelfde electriciteit wordt doorverkocht aan 28 tot 40 euro per kilowattuur, afhankelijk van de groothandelsprijs op de Belgische electriciteitsbeurs Belpex. Dat wil zeggen dat Electrabel winstmarges haalt van 50% tot 75%. Dat is extreem veel.

Is het niet hallucinant dat de regeringsonderhandelaars op Hertoginnedal al het nodige gedaan hebben om de superwinsten van Electrabel veilig te stellen voor de jaren na 1015 (!) terwijl tegelijk nog geen enkele (!) maatregel genomen is om iets aan de dure energie prijs te doen? Electrabel beslist om vanaf 1 oktober de gasprijs met 17% te verhogen, en wat doet het selecte clubje politici op Hertoginnedal? Niets. De aandeelhouders van Electrabel – ondertussen trouwens volledig in handen van de Franse energiereus Suez – krijgen miljarden euro cadeau, de Belgische gezinnen zullen wel betalen. Dank u, mijnheer Leterme!

Dat de kerncentrales open blijven, levert Electrabel (en Suez) nog andere voordelen op. Electrabel versterkt haar monopoliepositie. Doordat Electrabel zeer goedkope electriciteit kan opwekken in haar kerncentrales hebben andere bedrijven het zeer moeilijk om tegen Electrabel te concurreren. De concurrenten produceren electriciteit in gascentrales, die veel duurder zijn en ook nog moeten afbetaald worden.

Electrabel haalt ook een potje van 4,6 miljard euro belastingsgeld binnen. Die reserve was door de regering Verhofstadt aan de kant gezet om de ontmanteling van de kerncentrales te betalen, en onderzoek te financieren over de manier waarop die ontmanteling het best gebeurt. Dat potje van 4,6 miljard euro wordt beheerd door een dochteronderneming van Electrabel. Nu de kernuitstap uitgesteld wordt, kan Electrabel dat geld (ons belastingsgeld!) naar hartelust beleggen… en de interesten opstrijken. Zo worden sommigen slapend rijk met het geld waar de Belgische gezinnen hard voor gewerkt hebben.

Als de kerncentrales dan toch langer openblijven, dan moeten de extreme superwinsten gebruikt worden om de factuur voor de consumenten te verlagen. Als de kerncentrales toelaten om zeer goedkoop energie te produceren, dan moet ook de factuur goedkoper worden. Dat is logisch. De PVDA wil dat de 6 miljard euro extra winst die Electrabel opstrijkt door de kernuitstap gebruikt wordt om de BTW op gas en electriciteit te verlagen van 21%, het tarief voor luxegoederen nota bene, naar 6%, het tarief voor basisproducten. Op die manier wordt de energiefactuur voor de gezinnen lichter.